Zakon za izbira~ki mesta
 Doma
 Univerzalna deklaracija 
za  ~ovekovi prava
 Me|unarodni
dokumenti
 Doma{na 
legislativa
 Nevladini organizacii
za ~ovekovi prava
 Naroden
pravobranitel
 Linkovi
 Galerija za
~ovekovi prava

(donesen na 25 septemvri 1997 godina; objaven vo  "Slu`ben vesnik na RM" br. 50/97)

I. OSNOVNI ODREDBI

II. KRITERIUMI ZA OPREDELUVAWE NA IZBIRA^KITE MESTA

III. POSTAPKA ZA UTVRDUVAWE, MENUVAWE I OBJAVUVAWE NA IZBIRA^KITE MESTA

IV. USLOVI ZA FUNKCIONIRAWE NA IZBIRA^KITE MESTA

V. PREODNI I ZAVR[NI ODREDBI

I. OSNOVNI ODREDBI

^len 1

So ovoj zakon se ureduvaat kriteriumite i postapkata za opredeluvaweto na izbira~kite mesta za izbor na pratenici vo Sobranieto na Republika Makedonija, na pretsedatel na Republika Makedonija, za izbor na ~lenovi na sovetite na edinicite na lokalnata samouprava i za izbor na gradona~alnici na edinicite na lokalnata samouprava, kako i glasaweto na referendum (vo natamo{niot tekst: izbira~ki mesta), utvrduvaweto, menuvaweto i objavuvaweto na izbira~kite mesta, kako i uslovite za funkcionirawe na izbira~kite mesta.

^len 2

Izbira~kite mesta se opredeluvaat so cel na denot opredelen za izborite da se obezbedat ednakvi uslovi za slobodno izrazuvawe na voljata na izbira~ite.

^len 3

Pod izbira~ko mesto vo smisla na ovoj zakon se podrazbira naseleno mesto ili del od naseleno mesto kade {to gra|anite od toa podra~je koi imaat izbira~ko pravo (vo natamo{niot tekst: izbira~i) go ostvaruvaat svoeto izbira~ko pravo.

II. KRITERIUMI ZA OPREDELUVAWE NA

 IZBIRA^KITE MESTA

^len 4

Izbira~kite mesta se opredeluvaat zavisno od brojot na izbira~ite i prostornata oddale~enost i toa taka {to brojot na izbira~ite i prostornata oddale~enost na edno izbira~ko mesto da bide tolkav za da mo`e bez te{kotii da se glasa vo vremeto opredeleno za glasawe.

^len 5

Izbira~kite mesta se opredeluvaat za naseleni mesta ili za delovi od naseleni mesta vo koi ima zapi{ano izbira~i vo izbira~kite spisoci za naselenite mesta ili za delovite od naselenite mesta.

Izbira~kite mesta se opredeluvaat vo ramkite na granicite na izbornata edinica i edinicata na lokalnata samouprava.

^len 6

Pri opredeluvaweto na brojot na izbira~kie mesta i na podra~jeto {to sekoe od niv oddeleno go opfa}a, na edno izbira~ko mesto mo`at da glasaat do 1.000 izbira~i.

Po isklu~ok, dokolku vo opredeleni naseleni mesta vo koi `iveat pove}e od 1.000 izbira~i, a nema uslovi delovi od toa naseleno mesto da bidat priklu~eni kon drugo izbira~ko mesto, brojot na izbira~ite na toa izbira~ko mesto mo`e da dostigne do 1.200 izbira~i.

Izbira~ko mesto ne mo`e da se opredeluva za naseleno mesto vo koe `iveat pomalku od deset izbira~i.

^len 7

Izbira~koto mesto po pravilo ne smee da bide oddale~eno pove}e od 3 km od najoddale~enata adresa vo gradskite naselbi i pove}e od 5 km vo selskite naselbi.

^len 8

Vo ustanovite kade {to se nao|aat gra|anite na otslu`uvawe na voeniot rok ili na izdr`uvawe kazna zatvor ili pritvor se opredeluva posebno izbira~ko mesto.

III. POSTAPKA ZA UTVRDUVAWE, MENUVAWE I

 OBJAVUVAWE NA IZBIRA^KITE MESTA

^len 9

Organot na dr`avnata uprava nadle`en za vodewe na Edinstveniot izbira~ki spisok vo sorabotka so organot nadle`en za rabotite od oblasta na urbanizmot, grade`ni{tvoto i za{titata na `ivotnata sredina, organot nadle`en za rabotite na premerot i katastarot i upravnata organizacija nadle`na za rabotite od oblasta na statistikata zadol`ena za organizaciono-tehni~kata i metodolo{ka obrabotka na podatocite od Edinstveniot izbira~ki spisok gi izrabotuva stru~no-tehni~kite opisi na izbira~kite mesta.

Stru~no-tehni~kiot opis na izbira~kite mesta sodr`i:

- op{tina, broj na izborna edinica, broj na izbira~ko mesto, naselenoto mesto i lokacija na izbira~koto mesto (objekt i adresata na objektot vo koj }e se glasa, naseleno mesto), dali izbira~koto mesto e celo naseleno mesto, ulica (naziv), indikator na raspredelba i ku}en broj (od-do).

^len 10

Ministerot za pravda vrz osnova na stru~no-tehni~kite opisi na izbira~kite mesta izraboteni vo soglasnost so ~len 9 od ovoj zakon, }e donese re{enie so koe }e se utvrdi brojot i opisot za sekoe izbira~ko mesto oddeleno, so nazna~uvawe na naselenite mesta, odnosno ulicite i ku}nite broevi koi vleguvaat vo izbira~kite mesta i objektot na glasawe.

Organot na dr`avnata uprava nadle`en za vodewe na Edinstveniot izbira~ki spisok kopie od re{enieto od stav 1 na ovoj ~len, }e go dostavi do izbornata komisija najdocna do 30 dena pred denot opredelen za izborite, odnosno glasaweto na referendum.

^len 11

Organot nadle`en za opredeluvawe nastru~no-tehni~kite opisi na izbira~kite mesta, organot nadle`en za rabotite od oblasta na urbanizmot, grade`ni{tvoto i za{tita na `ivotnata sredina, orgnaot nadle`en za rabotite na premerot i katastarot i upravnata organizacija nadle`na za rabotite od oblasta na statistikata }e iniciraat promena na izbira~koto mesto so dostavuvawe na predlog za opredeluvawe na edno ili pove}e izbira~ki mesta od postojnite kako i so nivno prenumerirawe.

Promena na opisot na izbira~koto mesto se vr{i pri promena na imiwata za ulicite odnosno ku}nite broevi i dokolku se zgolemuva brojot na izbira~ite ili prostornata oddale~enost za opredeleno izbira~ko mesto.

Ministerot za pravda donesuva re{enie so koe ja utvrduva promenata na opisot na izbira~koto mesto.

Promena na opisite na izbira~kite mesta mo`e da se vr{i najdocna 30 dena pred denot opredelen za izborite, odnosno glasawe na referendum.

^len 12

Izbornata komisija najdocna 20 dena pred denot opredelen za odr`uvawe na izborite, odnosno glasaweto na referendumot }e gi objavi na vidno mesto opisite na izbira~kite mesta koi se opredeleni za glasawe so nazna~uvawe od koe podra~je izbira~ite }e glasaat od oddelno izbira~ko mesto.

Objavuvaweto na opisite na izbira~kite mesta mo`e da se vr{i i preku lokalnite sredstva za javno informirawe.

Dr`avnata izborna komisija zadol`itelno }e organizira informrawe na izbira~ite so objavuvawe na opisite na izbira~kite mesta vo pe~atot i drugite sredstva za javno informirawe.

IV. USLOVI ZA FUNKCIONIRAWE NA

 IZBIRA^KITE MESTA

^len 13

Sekoe izbira~ko mesto ima reden broj.

Redniot broj na izbira~koto mesto se istaknuva na objektot vo koj se vr{i glasaweto za toa izbira~ko mesto, a dokolku vo eden objekt se vr{i glasawe za dve ili pove}e izbira~ki mesta, pokraj nadvore{nite yidovi na objektot, so redniot broj na izbira~koto mesto se ozna~uva sekoja prostorija {to e opredelena za glasawe za toa izbira~ko mesto.

^len 14

Prostorijata vo koja se vr{i glasaweto ne smee da se opredeli vo objekt vo koja ima sedi{te politi~ka partija ili koja se koristi za aktivnosti na politi~kite partii.

^len 15

Glasaweto se vr{i vo zatvorena prostorija koja gi ispolnuva uslovite za ostvaruvawe na li~no, slobodno i tajno glasawe na izbira~ite.

Vo prostorijata vo koja se vr{i glasaweto se istaknuvaat imiwata na naselenite mesta i delovite od naselenite mesta (ulici i delovi od ulici), na koi se odnesuva izbira~koto mesto.

Prostorijata opredelena za glasawe e opremena so kabini, odnosno pregradi ili zavesi taka {to da ne mo`e da se vidi kako izbira~ot go popolnuva glasa~koto liv~e.

Sekoe odredi{te za glasawe mora da bide opremeno so hemiski moliv za potrebite na glasaweto.

Vo prostorijata za glasawe se postavuvaat probirni kutii za glasawe izraboteni od cvrst materijal koi na izbira~kite odbori im se predavaat zape~ateni so zapisnik

Prostoriite opredeleni za glasawe moraat da se stru~no-tehni~ki uredeni za zaklu~uvawe i zape~atuvawe.

V. PREODNI I ZAVR[NI ODREDBI

^len 16

Organot nadle`en za vodewe na Edinstveniot izbira~ki spisok vo rok od 25 dena od denot na vleguvaweto vo sila na ovoj zakon, }e gi izraboti nacrtite na stru~no-tehni~kite opisi na izbira~kite mesta vrz osnova na kriteriumite utvrdeni so ovoj zakon.

^len 17

Ministerstvoto za pravda vo rok od 30 dena od denot na vleguvaweto vo sila na ovoj zakon, }e gi objavi nacrtite na opisite na izbira~kite mesta so podatoci {to }e gi sodr`i re{enieto za utvrduvawe na izbira~kite mesta vo soglasnost so ~len 10 od ovoj zakon.

Izbira~ite, politi~kite partii, nadle`nite organi za vodewe na evidencii, kako i mesnite zaednici imaat pravo da dostavat mislewe po nacrtite na opisite na izbira~kite mesta do organot nadle`en za vodewe na Edinstveniot izbira~ki spisok, vo rok od 15 dena od denot na nivnoto objavuvawe.

Ministerot za pravda najdocna vo rok od 45 dena po istekot na rokot od stav 2 na ovoj ~len }e gi donese re{enijata za utvrduvaweto na izbira~kite mesta.

^len 18

Sop denot na vleguvaweto vo sila na ovoj zakon prestanuva da va`i ~len 12 stav 3 to~ka 1 i stavovite 4 i 5 i ~lenovite 41 i 42 od Zakonot za lokalnite izbori ("Slu`ben vesnik na Republika Makedonija" broj 46/96) i ~len 14 stav 1 to~ka 4 i ~lenovite 34 i 35 od Zakonot za izbor na pratenici ("Slu`ben vesnik na SRM" br. 28/90).

^len 19

Ovoj zakon vleguva vo sila osmiot den od denot na objavuvaweto vo "Slu`ben vesnik na Republika Makedonija".